Khi New York Times phải xin lỗi vì sai lầm về bầu cử

Bìa tạp chí Newsweek dành chiến thắng cho bà Hillary đã được in trước khi kết quả được công bố - Ảnh chụp màn hình

“Chúng tôi thuận tình tập trung vào nhiệm vụ căn bản của nghề báo là tường thuật chân thật những gì diễn ra ở Mỹ và thế giới, không sợ hãi và cũng không thiên vị và đưa tin theo cách chân thật và độc lập về Tổng thống mới và đội ngũ của ông ấy”. Ai đã viết những câu này trong tháng 11 vừa qua? Xin thưa tác giả của nó là Arthur O. Sulzberger, Jr., cây bút xã luận của tờ nhật báo lừng danh New York Times nhiều lần đoạt giải Pulitzer.

Không chỉ tờ nhật báo hàng đầu của Mỹ (và danh tiếng tận thế giới), mà cả tờ Washington Post cũng phải lên tiếng xin lỗi độc giả của mình.

Lý do? Hai tờ báo hàng đầu này đã thể hiện sự thiên vị trong kỳ bầu cử vừa qua ở Mỹ. Nói thẳng ra là họ đã ủng hộ ứng viên Hillary Clinton và chê trách nặng nề với Donald Trump. Họ cảm thấy bị hố nặng khi vị tỉ phú New York giành chiến thắng ngoạn mục và họ phải xin lỗi để không mất độc giả.

Thông thường truyền thông Mỹ, tùy theo quan điểm chính trị của chủ báo, sẽ thể hiện xu hướng chính trị và thông qua các bài xã luận kêu gọi độc giả bầu cho ứng viên theo xu hướng của mình. Nhưng tuy vậy các bài nội dung bên trong tương đối cân bằng.

Ở kỳ bầu cử 2016 này, sự cân bằng về nội dung đó không còn nữa và đa phần các tờ báo, đài truyền hình ở Mỹ đều nghiêng hẳn về ứng viên đảng Dân chủ Hillary Clinton và thậm chí mô tả bà Hillary như nữ Tổng thống lịch sử trước khi lá phiếu được bỏ vào thùng.

Giờ đây khi bình tĩnh lại, người ta đã nhận thấy rằng truyền thông Mỹ, vốn tự hào là nền báo chí dân chủ, đã tự dưng mất bình tĩnh, đi quá xa và quá sâu vào lối khai thác truyền thông lá cải. Họ moi ra hình ảnh khỏa thân thời trẻ của bà Melania Trump, họ săm soi bình luận (theo chủ đích) từng câu phát biểu, từng dòng trạng thái trên Twitter của ông Trump… Trong khi lẽ ra phải tìm hiểu phân tích tình hình nước Mỹ đang như thế nào, đang chứa đựng bất ổn gì...

Hình ảnh ứng viên Donald Trump thường bị mô tả xấu xí trên bìa báo như ở tuần báo Standard

Ứng viên Donald Trump đã nêu lên những bất ổn đó và được phụ họa mỗi khi ông phát biểu thu phục lá phiếu. Thế nhưng báo chí và truyền hình chỉ tập trung vào những câu nhỏ lẻ mang tính công kích cá nhân đối với đối thủ của ông Trump. Tiếng nói của số đông cử tri đã bị lờ đi.

Chẳng hạn việc ứng viên Trump nói về việc xây dựng bức tường ở biên giới với Mexico nhằm ngăn chặn dòng người nhập cư bất hợp pháp. Truyền thông Mỹ đa phần tập trung phân tích xem có thể làm được điều đó hay không về mặt luật, về tài chính… Trong khi đó, cử tri Mỹ lắng nghe và suy nghĩ về phát biểu đó theo một cách khác: “Ông ấy muốn tăng cường chính sách kiểm soát nhập cư”!

Một điều khác thường nữa của truyền thông Mỹ trong năm vừa qua chính là việc phân nửa đề tài về bầu cử được đưa đến độc giả, khán giả là những chuyện vô bổ và phân nửa còn lại là những thông tin thăm dò cho thấy bà Hillary sẽ giành chiến thắng cùng những bình luận của chuyên gia kèm theo.

Điều mà chúng ta biết được hiện nay đó là, những người như tôi, và có thể cũng là đa số độc giả của New York Times, chẳng thực sự hiểu về đất nước mà chúng ta đang sinh sống"
Paul Krugman - Nhà kinh tế từng đoạt giải Nobel 2008 và là cây bút tiếng tăm trên New York Times

Nhưng thực sự không chỉ truyền thông Mỹ đã mắc lỗi như thế mà nó như một dạng lỗi hệ thống toàn thế giới. Dường như ít tờ báo nào dám lội ngược dòng trào lưu. Kể cả có ủng hộ cho ứng viên Trump thì cũng ít tờ báo nào có được những phân tích rõ ràng về lý lẽ tranh luận của ông ấy.

Kể cả khi các báo cử “đặc phái viên sang Mỹ” thì sự lựa chọn cũng mang tính thiên vị. Họ sẽ tìm đến bang Florida để mô tả “nhóm cử tri da trắng già mang tính phân biệt chủng tộc, sống trong những khu vực riêng biệt và luôn kè kè súng ống”. Đó là cách mô tả về nhóm cử tri ủng hộ ông Trump để cho thấy ông Trump thất bại là cái chắc!

Đến khi kết quả ngã ngũ. Vài ngày sau đó, cây bút xã luận Margaret Sullivan của tờ Washington Post cay đắng thừa nhận trên báo: “Phải nói thẳng rằng truyền thông Mỹ đã lỡ hẹn với lịch sử. Nhiều cử tri Mỹ muốn điều gì đó khác biệt hơn. Dù họ đã la hét lớn về chuyện đó nhưng các nhà báo đã không chịu lắng nghe”.

Bản báo giá 10.000 USD

Đó là những bản Newsweek phát hành ngày 8-11 có in bìa bà Hillary với dòng tựa Nữ Tổng thống còn sót lại trên thị trường và được rao bán trên mạng. 

Đây là câu chuyện từng gây sôi nổi. Newsweek đã làm 2 phiên bản Clinton và Trump làm Tổng thống vì báo phát hành ngay đúng ngày bỏ phiếu. Thế nhưng đối tác Topix Media đã tự tin cho in đến 125.000 ấn bản với bìa bà Clinton.

Ông Tony Romando, giám đốc điều hành Topix Media, thừa nhận: “Cũng giống như mọi người, chúng tôi đã dự đoán sai. Chúng tôi đã đề nghị thu hồi lại các ấn phẩm này và chúng tôi in lại 150.000 ấn phẩm Tổng thống Trump”.

Phía Topix Media cho biết mới chỉ 17 ấn phẩm “Nữ Tổng thống” được bán ra và có lẽ nhờ thế giờ đây giá của nó đội lên ngất trời (bản báo bình thường giá chỉ 11 USD).

Phía Newsweek khẳng định đã chuẩn bị hai phiên bản như kiểu người ta phải tường thuật thể thao giờ chót

Bình Luận

Vui lòng nhập nội dung bình luận.

Gửi